Корпус текстовПолнотекстовый поискОбычная библиотека

Затем — в астрологическом трактате, в разделе об Ашвине:

Книга
Дурга-бхакти-тарангини
Автор
Видьяпати Тхакур
Издание
edition-ytb-1008
Раздел
s0159
Язык
ru
Версия текста
22a5f660387cd6862c84
शुक्लपक्षे द्वितीयायां शालां सम्वेष्ट्य रक्षयेत् ।
आदित्यरश्मितो वाहान्कटैर्वस्त्रादिकैस्तथा ॥
śuklapakṣe dvitīyāyāṃ śālāṃ samveṣṭya rakṣayet |
ādityaraśmito vāhānkaṭairvastrādikaistathā ||
Во вторую дату светлой половины месяца следует окружить и охранять конюшню, защищая коней от солнечных лучей циновками, тканями и прочим.
अस्तङ्गते दिनकरे कटादीनपकर्षयेत् ।
प्रवातार्थम्पुनर्ह्यायावत्तसन्ध्या न जायते ॥
astaṅgate dinakare kaṭādīnapakarṣayet |
pravātārthampunarhyāyāvattasandhyā na jāyate ||
Когда Солнце зайдёт, циновки и прочее следует снять для проветривания, пока вновь не настанут сумерки.
शालाप्रवेशविहितां रक्षां कण्ठे प्रदापयेत् ।
रक्षान्तु लौहकन्निम्बपत्राणि गुग्गुलं सर्षपान्घृतम् ॥
śālāpraveśavihitāṃ rakṣāṃ kaṇṭhe pradāpayet |
rakṣāntu lauhakannimbapatrāṇi guggulaṃ sarṣapānghṛtam ||
Следует дать коням на шею защитный амулет, предписанный при входе в конюшню: железо, листья нима, гуггул, горчицу и топлёное масло,
चेले बद्धां वचां हिङ्गुं बध्नीयाद्वाजिनाङ्गुले ।
घर्षणम्भ्रामणञ्चैव तथा चैवोपवर्तनम् ॥
cele baddhāṃ vacāṃ hiṅguṃ badhnīyādvājināṅgule |
gharṣaṇambhrāmaṇañcaiva tathā caivopavartanam ||
завёрнутые в ткань аир и асафетиду — привязать к шее коней. Растирание, кружение и переворачивание
निशाशेषे प्रकर्तव्यं यावदूरे दिवाकरः ।
एतत्प्रतिदिनं कुर्यात्सप्तरात्रमतन्द्रितः ॥
niśāśeṣe prakartavyaṃ yāvadūre divākaraḥ |
etatpratidinaṃ kuryātsaptarātramatandritaḥ ||
следует делать в конце ночи, пока Солнце ещё далеко. Это нужно неустанно повторять каждый день семь ночей.
कारयेद्ब्राह्मणश्चैव शान्तिस्वस्त्ययनानि च ।
सप्तरात्रे व्यतिक्रान्ते क्षौरितान् स्नापितांस्तथा ॥
kārayedbrāhmaṇaścaiva śāntisvastyayanāni ca |
saptarātre vyatikrānte kṣauritān snāpitāṃstathā ||
Брахман должен совершать обряды умиротворения и благословения. По истечении семи ночей коней следует остричь и омыть,
अर्चितान्कुसुमैर्गन्धैस्ततो नीराजयेद्बुधः ।
ततो वादित्रनिर्घोषैर्नेतव्या ग्रामतो बहिः ॥
arcitānkusumairgandhaistato nīrājayedbudhaḥ |
tato vāditranirghoṣairnetavyā grāmato bahiḥ ||
почтить цветами и благовониями, затем сведущий совершает нираджана. После этого под звуки инструментов их следует вывести из селения
दिशम्पूर्वामथोदीचीमश्वा विप्रैरधिष्ठिताः ।
बहूनी हुत्वा द्विजो मन्त्रैर्वेदोदिष्टैर्यथाक्रमम् ॥
diśampūrvāmathodīcīmaśvā viprairadhiṣṭhitāḥ |
bahūnī hutvā dvijo mantrairvedodiṣṭairyathākramam ||
на восток или север; брахманы сопровождают коней. Брахман совершает много огненных приношений с ведийскими мантрами по порядку,
अर्घ्यशान्तिन्तुरङ्गाणान्ततो हृष्टः प्रदापयेत् ।
प्रदक्षिणन्ततो वह्नैः कारयित्वा द्विजोत्तमैः ॥
arghyaśāntinturaṅgāṇāntato hṛṣṭaḥ pradāpayet |
pradakṣiṇantato vahnaiḥ kārayitvā dvijottamaiḥ ||
затем радостно даёт коням освящённую воду умиротворения; лучшие из дваждырождённых проводят их по часовой стрелке вокруг огня.
पुनरश्वाः प्रवेष्टव्यास्तोरणान्तरनिर्गताः ।
अग्रमाल्याग्रगन्धैश्च भोजनाग्रैस्तथैव च ॥
punaraśvāḥ praveṣṭavyāstoraṇāntaranirgatāḥ |
agramālyāgragandhaiśca bhojanāgraistathaiva ca ||
После этого коней, прошедших под аркой, следует вернуть. Когда они придут домой, царь должен поднести им первые гирлянды, первые благовония и лучшие кушанья,
गृहागतेषु वाहेषु अर्घन्दद्यान्नराधिपः ।
ततस्तेनैव विधिना शरावान् पूर्य शालिभिः ॥
gṛhāgateṣu vāheṣu arghandadyānnarādhipaḥ |
tatastenaiva vidhinā śarāvān pūrya śālibhiḥ ||
а также аргхью. Затем тем же порядком следует наполнить глиняные миски рисом
नानाखाद्यनिवेद्यानि रेवन्ताय प्रदापयेत् ।
अर्चितेषु ततो वैद्यः कर्णजापमिमं वदेत् ॥
nānākhādyanivedyāni revantāya pradāpayet |
arciteṣu tato vaidyaḥ karṇajāpamimaṃ vadet ||
и поднести Реванте разнообразные съестные дары. Когда кони почтены, врачеватель должен произнести им на ухо заклинание,
कीर्तितम्मुनिभिः पूर्वं वाजिशास्त्रार्थवेदिभिः ।
पूर्वदेवमयस्त्वं हि स्मर जातिं हयोत्तम ॥
kīrtitammunibhiḥ pūrvaṃ vājiśāstrārthavedibhiḥ |
pūrvadevamayastvaṃ hi smara jātiṃ hayottama ||
издавна переданное мудрецами, знающими смысл учения о конях: «О лучший из коней, прежде ты был сотворён из богов; помни свою природу.
सर्वं यत्नात् त्वया रक्ष्यं मम भर्तुः सुखावहम् ।
कर्णे जापमिषरदत्वा यथास्थानं ततो हयान् ॥
sarvaṃ yatnāt tvayā rakṣyaṃ mama bhartuḥ sukhāvaham |
karṇe jāpamiṣaradatvā yathāsthānaṃ tato hayān ||
С усердием оберегай всё, что приносит благо моему господину». Произнеся это на ухо [и дав положенное], затем следует коней
स्थापयेत्कृतमङ्गल्यान् हृष्टान्कल्मषवर्जितान् ।
sthāpayetkṛtamaṅgalyān hṛṣṭānkalmaṣavarjitān |
после благословения поставить на места, радостных и свободных от скверны.
नार्चयेज्जलजैः पुष्पैर्वाहनेर्हविधिम्प्रति ॥
nārcayejjalajaiḥ puṣpairvāhanerhavidhimprati ||
При обряде для коней не следует почитать их водяными цветами.
सौगन्धिकं विशेषेण तेषां दद्यान्न सर्वदा ।
ग्रहमोहस्तु कर्तव्यो ग्रहाणामर्चनं तथा ॥
saugandhikaṃ viśeṣeṇa teṣāṃ dadyānna sarvadā |
grahamohastu kartavyo grahāṇāmarcanaṃ tathā ||
Особенно не следует никогда давать им цветы саугандхика. Следует совершить хому планетам и почтить планеты. Примечание к русскому изданию: в печати стоит «грахамоха»; значение «грахахома» (огненное приношение планетам) восстановлено по параллельному переводу на хинди.
अनेन विधिना यस्तु करोति तुरगोत्सवम् ।
तस्य तुरङ्गनाथस्य भयं विद्यते क्वचित् ॥
anena vidhinā yastu karoti turagotsavam |
tasya turaṅganāthasya bhayaṃ vidyate kvacit ||
Тот повелитель коней, кто совершит праздник коней таким порядком, не будет испытывать страха нигде. Примечание к русскому изданию: в печатном санскрите пропущено отрицание; оно восстановлено по переводу на хинди и по смыслу обещанного плода.
पूर्वाभिमुखः श्रीमान् वैयाघ्रे चर्मणि स्थितो राजा ।
तिष्ठेदनलसमीपे तुरगभिषग्दैववित्सहितः ॥
pūrvābhimukhaḥ śrīmān vaiyāghre carmaṇi sthito rājā |
tiṣṭhedanalasamīpe turagabhiṣagdaivavitsahitaḥ ||
Счастливый царь, обратившись лицом к востоку и сидя на тигровой шкуре, должен находиться у огня вместе с конским врачевателем и знатоком знамений.
पिण्डमभिमन्त्र्य दद्यात्पुरोहितो वाजिने स यदि जिघ्रेत् ।
अश्नीयाद्वा जयकृद्विपरीतस्त्वन्यथाभिहितः ॥
piṇḍamabhimantrya dadyātpurohito vājine sa yadi jighret |
aśnīyādvā jayakṛdviparītastvanyathābhihitaḥ ||
Жрец должен освятить мантрой пищевой шарик и дать коню. Если тот его обнюхает или съест, это предвещает победу царю; обратное действие предвещает противоположный исход.
यदानीतस्तिष्ठेद्दक्षिणचरणं हयः समुत्क्षिप्य ।
स जयति तदा नरेन्द्रः शत्रूनचिराद्विना यत्नात् ॥
yadānītastiṣṭheddakṣiṇacaraṇaṃ hayaḥ samutkṣipya |
sa jayati tadā narendraḥ śatrūnacirādvinā yatnāt ||
Если приведённый конь стоит, подняв правую ногу, царь вскоре без усилий победит врагов.
आरोहति क्षितिपतौ विनयोपपन्नो
यात्रानुगोऽन्यतुरगं प्रतिद्वेषितश्च ॥
ārohati kṣitipatau vinayopapanno
yātrānugo'nyaturagaṃ pratidveṣitaśca ||
Если при посадке царя конь послушен и следует в походе, а к другому коню проявляет неприязнь,
वक्त्रेण वा स्पृशति दक्षिणमात्मपार्श्वं
योऽश्वः स भर्तुरचिरात् प्रचिनोति लक्ष्मीम् ॥
vaktreṇa vā spṛśati dakṣiṇamātmapārśvaṃ
yo'śvaḥ sa bharturacirāt pracinoti lakṣmīm ||
либо мордой касается собственного правого бока, то он вскоре приумножит богатство господина.