ततः शुक्लनवम्यां च निष्क्रम्य नगराद्बहिः । दिशि पूर्वोत्तरायाञ्च देशे प्राक्प्रवणे शुचौ ॥ tataḥ śuklanavamyāṃ ca niṣkramya nagarādbahiḥ | diśi pūrvottarāyāñca deśe prākpravaṇe śucau || После этого, когда минует светлая девятая лунная дата, выйдя за пределы города, на северо-восток, в чистое место с восточным уклоном,
После «в светлую девятую дату» подразумевается «когда она минует». Сначала предписаны семь ночей охраны начиная со второй даты и адхивасана на восьмой день, а затем нираджана на девятую; таким образом следует понять и смысл. На практике нираджана совершается в десятую дату.
तथा च भोजराजः । tathā ca bhojarājaḥ | Так же говорит царь Бходжа:
उत्सवविधिश्च विततं बलिञ्च नीराजनञ्च बलवृद्ध्यै । आश्वयुजेऽष्टम्यादिषु कुर्वीत यथाक्रमं नृपतिः ॥ utsavavidhiśca vitataṃ baliñca nīrājanañca balavṛddhyai | āśvayuje'ṣṭamyādiṣu kurvīta yathākramaṃ nṛpatiḥ || В месяце Ашваюджа, начиная с восьмой даты, царь должен по порядку совершать обширный праздничный обряд, бали и нираджана ради возрастания силы.
तत्र तोरणमुत्थाप्यं दशहस्तसमुच्छ्रितम् । विस्तारेऽष्टौ समाख्यातन्ध्वजमालाविभूषितम् ॥ tatra toraṇamutthāpyaṃ daśahastasamucchritam | vistāre'ṣṭau samākhyātandhvajamālāvibhūṣitam || Там следует воздвигнуть арку высотой десять хаст и шириной восемь хаст, украшенную гирляндами из знамён.
सुरक्षितञ्चायुधीयैः प्राङ्मुखन्तु मनोरमम् । शुद्धस्नातास्ततो वाहाः सान्नाहिकपुरस्सराः ॥ surakṣitañcāyudhīyaiḥ prāṅmukhantu manoramam | śuddhasnātāstato vāhāḥ sānnāhikapurassarāḥ || Она должна быть прекрасной, обращённой на восток и надёжно охраняемой вооружёнными людьми. Затем чисто вымытых коней, впереди которых идут обученные бою,
«Саннахика» — те, кто способен [выступить] в доспехах.
पुण्याहब्रह्मघोषैश्च गीतवादित्रनिस्स्वनैः । सूतमागधगन्धर्वैस्तूयमानास्त्वलङ्कृताः ॥ puṇyāhabrahmaghoṣaiśca gītavāditranissvanaiḥ | sūtamāgadhagandharvaistūyamānāstvalaṅkṛtāḥ || украшенных, восхваляемых колесничими, панегиристами и певцами под возгласы благословения дня и ведийские гимны, песни и звуки инструментов,
«Гандхарвы» здесь — певцы.
शस्त्रहस्तैश्च पुरुषैस्तथैवाश्वोपजीविभिः । śastrahastaiśca puruṣaistathaivāśvopajīvibhiḥ | в сопровождении вооружённых людей и тех, кто служит при конях,
नेतव्या रक्ष्यमाणाश्च तत्र तोरणसन्निधौ ॥ netavyā rakṣyamāṇāśca tatra toraṇasannidhau || следует привести под охраной к этой арке.
दक्षिणस्तम्भनिकटे हुत्वा चाग्निम्पुरोहितः । दिशाम्बलिन्ततो दत्वा स्वस्ति राज्ञे निवेदयेत् ॥ dakṣiṇastambhanikaṭe hutvā cāgnimpurohitaḥ | diśāmbalintato datvā svasti rājñe nivedayet || Жрец должен совершить огненное приношение у южной опоры, затем принести бали сторонам света и объявить царю благословение.
उल्काभीरग्निरक्षांसि नैव हिंसन्ति वाहनम् । उल्काः प्रज्वालयेत्तस्माद्दक्षिणोत्तरपार्श्वयोः ॥ ulkābhīragnirakṣāṃsi naiva hiṃsanti vāhanam | ulkāḥ prajvālayettasmāddakṣiṇottarapārśvayoḥ || Горящие факелы не дают огню и ракшасам повредить коням; поэтому факелы следует зажечь с южной и северной сторон.
अष्टौ मनुष्या अव्यङ्गा उल्काहस्ता द्विधा स्थिताः । ते चाग्निव्यतिहारेण कुर्युरुल्काप्रदीपनम् ॥ aṣṭau manuṣyā avyaṅgā ulkāhastā dvidhā sthitāḥ | te cāgnivyatihāreṇa kuryurulkāpradīpanam || Восемь людей без телесных изъянов должны стоять двумя группами с факелами в руках и зажигать их, передавая огонь друг другу.
«Передавая огонь» — зажигая факелы от факелов стоящих напротив.
हविःशेषेण राजाश्वं प्रोक्षयित्वा तु तर्पयेत् । haviḥśeṣeṇa rājāśvaṃ prokṣayitvā tu tarpayet | Окропив царского коня остатками жертвенной пищи, следует дать ему их вкусить.
«Остатки жертвенной пищи» — остатки чару; в другой шастре сказано, что коню следует дать пищевой шарик.
अश्वराजपुरोधाश्च विष्णुस्ते पुरतः स्थितः ॥ aśvarājapurodhāśca viṣṇuste purataḥ sthitaḥ || О царь коней, жрец и Вишну стоят перед тобой.
वरुणः पाशहस्तस्त्वाम्पृष्ठतः परिरक्षतु । वैवस्वतकुबेरौ च पार्श्वयोरभिरक्षताम् ॥ varuṇaḥ pāśahastastvāmpṛṣṭhataḥ parirakṣatu | vaivasvatakuberau ca pārśvayorabhirakṣatām || Пусть Варуна с петлёй в руке охраняет тебя сзади, а Вайвасвата и Кубера — с боков.
चन्द्रादित्यौ पृष्ठवंशमुदरम्पृथिवीधराः । रक्षन्तु वक्त्रं गन्धर्वा बलमिन्द्रो ददातु ते ॥ candrādityau pṛṣṭhavaṃśamudarampṛthivīdharāḥ | rakṣantu vaktraṃ gandharvā balamindro dadātu te || Пусть Чандра и Адитья охраняют хребет, горы — живот, гандхарвы — морду, а Индра дарует тебе силу.
हविःशेषमिमम्प्राप्य विजयार्थम्महीपतेः । ततस्तम्प्राशितञ्चापि पूजयेद्भिषजांवरः ॥ haviḥśeṣamimamprāpya vijayārthammahīpateḥ | tatastamprāśitañcāpi pūjayedbhiṣajāṃvaraḥ || Получив эти остатки огненного подношения ради победы царя, [конь] должен вкусить их; затем лучший из врачевателей почтит его
कर्णजापमिमं चास्य दक्षिणे श्रवणे न्यसेत् । कुलाभिजनजात्या च लक्षणैर्व्यञ्जनैः स्थितः ॥ karṇajāpamimaṃ cāsya dakṣiṇe śravaṇe nyaset | kulābhijanajātyā ca lakṣaṇairvyañjanaiḥ sthitaḥ || и вложит ему это прошептанное заклинание в правое ухо: «Благородный по роду, происхождению и породе, наделённый признаками и приметами,
भर्तारमभिरक्ष त्वं शिवन्तव भवेदिति । अङ्कदण्डमनिष्टानि क्षमस्व तुरगोत्तम ॥ bhartāramabhirakṣa tvaṃ śivantava bhavediti | aṅkadaṇḍamaniṣṭāni kṣamasva turagottama || защищай своего господина; да будет тебе благо. Прости клеймение, удары плетью и прочие причинённые тебе страдания, о лучший из коней!»
एवञ्च मन्त्रितो वाजी ब्रह्मघोषनिनादितः । सिच्यमानः कुशोत्सृष्टैर्वारिभिर्मन्त्रसंस्कृतैः ॥ evañca mantrito vājī brahmaghoṣanināditaḥ | sicyamānaḥ kuśotsṛṣṭairvāribhirmantrasaṃskṛtaiḥ || Когда конь так заклят и над ним звучат ведийские гимны, его окропляют водой, освящённой мантрами и разбрызганной травой куша.
ततस्तोरणमध्येन मन्त्रिभिः सह पार्थिवः । निर्गच्छेतु जयेत्युक्त्वा शेषैरनुगतो हयैः ॥ tatastoraṇamadhyena mantribhiḥ saha pārthivaḥ | nirgacchetu jayetyuktvā śeṣairanugato hayaiḥ || Затем царь вместе с советниками должен пройти под аркой, произнеся «Победа!», и за ним следуют остальные кони.
एवन्नीराजितैरश्वैस्ततो लौहाभिहारिकम् । evannīrājitairaśvaistato lauhābhihārikam | После такого нираджана коней следует совершить лохабхихарику —
कुर्यादाश्वयुजङ्कर्म सर्वमेतद्विशेषतः ॥ kuryādāśvayujaṅkarma sarvametadviśeṣataḥ || весь этот обряд месяца Ашваюджа — в особенности.
इति स्वातिसाम्पातिको नामाश्वनीराजनविधिः । iti svātisāmpātiko nāmāśvanīrājanavidhiḥ | Таков порядок нираджана коней, называемый «Воздействие Свати».