Корпус текстовПолнотекстовый поискОбычная библиотека

Раздел двадцать четвёртый

Книга
Чхандогья-упанишада
Издание
edition-upn-35
Раздел
s0026
Язык
ru
Версия текста
2f3839f4b16a0f34ac25

ब्रह्मवादिनो वदन्ति यद्वसूनां प्रातः सवन रुद्राणां माध्यंदिन सवनमादित्यानां च विश्वेषां च देवानां तृतीयसवनम्‌॥१॥

क्व तर्हि यजमानस्य लोक इति स यस्तं न विद्यात्कथं कुर्यादथ विद्वान्कुर्यात्‌॥२॥

brahmavādino vadanti yadvasūnāṁ prātaḥ savana rudrāṇāṁ mādhyaṁdina savanamādityānāṁ ca viśveṣāṁ ca devānāṁ tṛtīyasavanam ||1||

kva tarhi yajamānasya loka iti sa yastaṁ na vidyātkathaṁ kuryādatha vidvānkuryāt ||2||

Толкователи Брахмана (т. е. Вед) спрашивают: «Поскольку утреннее жертвоприношение принадлежит Васу, полуденное — Рудрам, а третье (т. е. вечернее) — Адитьям и Вишведевам, «Где же тогда находится мир жертвователя?» Тот, кто не знает этого, как может совершить жертвоприношение? Только тот, кто знает, должен совершать его. (1-2)

पुरा प्रातरनुवाकस्योपाकरणाज्जघनेन गार्हपत्यस्योदाङ्मुख उपविश्य स वासव सामाभिगायति॥३॥

लोकद्वारमपावा र्णू पश्येम त्वा वयरा हुं आ ज्या यो आ इति॥४॥

purā prātaranuvākasyopākaraṇājjaghanena gārhapatyasyodāṅmukha upaviśya sa vāsava sāmābhigāyati||3||

lokadvāramapāvā rṇū paśyema tvā vayarā huṁ ā jyā yo ā iti||4||

Перед началом утреннего песнопения жертвователь, сидя за огнем Гархапатья и повернувшись лицом к северу, поет саман, обращенный к Васу: «О Огонь! Открой дверь земного мира. Дай нам увидеть тебя, чтобы мы могли править этой землей». (3-4)

अथ जुहोति नमोऽग्नये पृथिवीक्षिते लोकक्षिते लोकं मे यजमानाय विन्दैष वै यजमानस्य लोक एतास्मि॥५॥

अत्र यजमानः परस्तादायुषः स्वाहाऽपजहि परिघमित्युक्त्वोत्तिष्ठति तस्मै वसवः प्रातःसवन संप्रयच्छन्ति॥६॥

atha juhoti namo'gnaye pṛthivīkṣite lokakṣite lokaṁ me yajamānāya vindaiṣa vai yajamānasya loka etāsmi ||5||

atra yajamānaḥ parastādāyuṣaḥ svāhā'pajahi parighamityuktvottiṣṭhati tasmai vasavaḥ prātaḥsavana saṁprayacchanti ||6||

Затем приносящий жертву совершает подношение, произнося так: «Поклонение Агни, обитающему в земном мире! Обеспечь этот мир для меня, приносящего жертву. Это мир для приносящего жертву. «Я, приносящий жертву, пойду туда, когда эта жизнь закончится. Сваха!» После этого приносящий жертву поет: «Отбрось засов земного мира». Сказав это, он встает. Ему Васу предлагают мир, связанный с утренним подношением. (5-6)

पुरा माध्यन्दिनस्य सवनस्योपाकरणाज्जघनेनाग्नीध्रीयस्योदङ्मुख उपविश्य स रौद्र सामाभिगायति॥७॥

लोकद्वारमपावा र्णू पश्येम त्वा वयं वैरा हुं आ ज्या यो आ इति॥८॥

purā mādhyandinasya savanasyopākaraṇājjaghanenāgnīdhrīyasyodaṅmukha upaviśya sa raudra sāmābhigāyati ||7||

lokadvāramapāvā rṇū paśyema tvā vayaṁ vairā huṁ ā jyā yo ā iti ||8||

Перед началом полуденного жертвоприношения жертвователь, сидя за огнем Дакшина и повернувшись лицом к северу, поет саман, обращенный к Рудрам: «О Огонь! Открой дверь небесного мира. Дай нам увидеть тебя, чтобы мы могли широко править в небесном мире». (7-8)

अथ जुहोति नमो वायवेऽन्तरिक्षक्षिते लोकक्षिते लोकं मे यजमानाय विन्दैष वै यजमानस्य लोक एतास्मि॥९॥

अत्र यजमानः परस्तादायुषः स्वाहाऽपजहि परिघमित्युक्त्वोत्तिष्ठति तस्मै रुद्रा माध्यन्दिन सवन संप्रयच्छन्ति॥१०॥

atha juhoti namo vāyave'ntarikṣakṣite lokakṣite lokaṁ me yajamānāya vindaiṣa vai yajamānasya loka etāsmi ||9||

atra yajamānaḥ parastādāyuṣaḥ svāhā'pajahi parighamityuktvottiṣṭhati tasmai rudrā mādhyandina savana saṁprayacchanti||10||

Затем приносящий жертву совершает подношение, произнося так: «Поклонение Вайю, который обитает в небесном мире! Обеспечь этот мир для меня, приносящего жертву. Это мир для приносящего жертву. «Я, приносящий жертву, отправлюсь туда, когда эта жизнь закончится. Сваха!» После этого приносящий жертву произносит: «Отбрось засов небесного мира». Сказав это, он встает. Ему Рудры предлагают мир, связанный с полуденным подношением. (9-10)

पुरा तृतीयसवनस्योपाकरणाज्जघनेनाहवनीयस्योदङ्मुख उपविश्य स आदित्य स वैश्वदेव सामाभिगायति॥११॥

लो३द्वारमपा वा र्णू पश्येम त्वा वय स्वारा हुं आ ज्या यो आ इति॥१२॥

आदित्यमथ वैश्वदेवं लोकद्वारमपावा र्णू पश्येम त्वा वय साम्ना हुं आ ज्या यो आ इति॥१३॥

purā tṛtīyasavanasyopākaraṇājjaghanenāhavanīyasyodaṅmukha upaviśya sa āditya sa vaiśvadeva sāmābhigāyati||11||

lokadvāramapā vā rṇū paśyema tvā vaya svārā huṁ ā jyā yo ā iti||12||

ādityamatha vaiśvadevaṁ lokadvāramapāvā rṇū paśyema tvā vaya sāmnā huṁ ā jyā yo ā iti ||13||

Перед началом третьего (т. е. вечернего) жертвоприношения, приносящий жертву, сидя за огнем Ахавания и повернувшись лицом к северу, поет два самана, обращенных к Адитьям и Вишвеодэвам: «О Огонь! Открой дверь небесного мира. Дай нам увидеть тебя, чтобы мы могли верховно править на небесах». Это адресовано Адитьям. Затем саман, обращенный к Вишвеодэвам: «О Огонь! Открой дверь небесного мира. Дай нам увидеть тебя, чтобы мы могли верховно править на небесах». (11-13)

अथ जुहोति नम आदित्येभ्यश्च विश्वेभ्यश्च देवेभ्यो दिविक्षिद्भ्यो लोकक्षिद्भ्यो लोकं मे यजमानाय विन्दत॥१४॥

एष वै यजमानस्य लोक एताऽस्म्यत्र यजमानः परस्तादायुषः स्वाहाऽपहत परिघमित्युक्त्वोत्तिष्ठति ॥१५॥

atha juhoti nama ādityebhyaśca viśvebhyaśca devebhyo divikṣidbhyo lokakṣidbhyo lokaṁ me yajamānāya vindata ||14||

eṣa vai yajamānasya loka etā'smyatra yajamānaḥ parastādāyuṣaḥ svāhā'pahata parighamityuktvottiṣṭhati ||15||

Перед началом третьего (т. е. вечернего) жертвоприношения, приносящий жертву, сидя за огнем Ахавания и повернувшись лицом к северу, поет два самана, обращенных к Адитьям и Вишвеодэвам: «О Огонь! Открой дверь небесного мира. Дай нам увидеть тебя, чтобы мы могли верховно править на небесах». Это адресовано Адитьям. Затем саман, обращенный к Вишвеодэвам: «О Огонь! Открой дверь небесного мира. Дай нам увидеть тебя, чтобы мы могли верховно править на небесах». (14-15)

तस्मा आदित्याश्च विश्वे च देवास्तृतीय सवन संप्रयच्छन्त्येष ह वै यज्ञस्य मात्रां वेद य एवं वेद य एवं वेद॥१६॥

tasmā ādityāśca viśve ca devāstṛtīya savana saṁprayacchantyeṣa ha vai yajñasya mātrāṁ veda ya evaṁ veda ya evaṁ veda||16||

Ему Адитьи и Вишведевы предлагают мир, связанный с третьим жертвоприношением. Тот (жертвователь), кто знает это, знает меру жертвоприношения, да, он знает её. (16)