विनर्दि साम्नो वृणे पशव्यमित्यग्नेरुद्गीथोऽनिरुक्तः प्रजापतेर्निरुक्तः सोमस्य मृदु श्लक्ष्णं वायोः श्लक्ष्णं बलवदिन्द्रस्य क्रौञ्चं बृहस्पतेरपध्वान्तं वरुणस्य तान्सर्वानेवोपसेवेत वारुणं त्वेव वर्जयेत्॥१॥
vinardi sāmno vṛṇe paśavyamityagnerudgītho'niruktaḥ prajāpaterniruktaḥ somasya mṛdu ślakṣṇaṁ vāyoḥ ślakṣṇaṁ balavadindrasya krauñcaṁ bṛhaspaterapadhvāntaṁ varuṇasya tānsarvānevopaseveta vāruṇaṁ tveva varjayet ||1||
Жрец Удгатри думает так: «Я выбираю глубокую ноту самана, которая хороша для скота и принадлежит огню (Агни). Неопределенная нота принадлежит Праджапати, определенная нота — Соме (луне), мягкая и плавная нота — Вайю (воздуху), плавная и сильная нота — Индре, цаплеподобная нота — Брихаспати, а глухая нота — Варуне». Пусть человек развивает все это, избегая, однако, ноты Варуны. (1)
अमृतत्वं देवेभ्य आगायानीत्यागायेत्स्वधां पितृभ्य आशां मनुष्येभ्यस्तृणोदकं पशुभ्यः स्वर्गं लोकं यजमानायान्नमात्मन आगायानीत्येतानि मनसा ध्यायन्नप्रमत्तः स्तुवीत॥२॥
amṛtatvaṁ devebhya āgāyānītyāgāyetsvadhāṁ pitṛbhya āśāṁ manuṣyebhyastṛṇodakaṁ paśubhyaḥ svargaṁ lokaṁ yajamānāyānnamātmana āgāyānītyetāni manasā dhyāyannapramattaḥ stuvīta ||2||
Человек должен петь, желая, чтобы своей песней он мог обеспечить бессмертие богам: «Пусть я своей песней получу подношения (свадха) для людей, надежду для людей, траву и воду для скота, небеса для жертвователя и пищу для себя». Таким образом, размышляя обо всем этом в своем уме, он (жрец удгатри) должен воспевать хвалу, не делая ошибок в произношении и т. д. (2)
सर्वे स्वरा इन्द्रस्यात्मानः सर्व ऊष्माणः प्रजापतेरात्मानः सर्वे स्पर्शा मृत्योरात्मानस्तं यदि स्वरेषूपालभेतेन्द्र शरणं प्रपन्नोऽभूवं स त्वा प्रति वक्ष्यतीत्येनं ब्रूयात्॥३॥
sarve svarā indrasyātmānaḥ sarva ūṣmāṇaḥ prajāpaterātmānaḥ sarve sparśā mṛtyorātmānastaṁ yadi svareṣūpālabhetendra śaraṇaṁ prapanno'bhūvaṁ sa tvā prati vakṣyatītyenaṁ brūyāt||3||
Все гласные принадлежат различным частям тела Индры, все свистящие - Праджапати, все согласные - Мритью (смерти). Если кто-то упрекнет его (т. е. жреца удгатри, который знает это) относительно произношения гласных, пусть скажет: "Я обратился к Индре за прибежищем, когда произносил свои гласные. Он ответит тебе". (3)
अथ यद्येनमूष्मसूपालभेत प्रजापति शरणं प्रपन्नोऽभूवं स त्वा प्रति पेक्ष्यतीत्येनंब्रूयादथ यद्येन स्पर्शेषूपालभेत मृत्यु शरणं प्रपन्नोऽभूवं स त्वा प्रति धक्ष्यतीत्येनं ब्रूयात्॥४॥
atha yadyenamūṣmasūpālabheta prajāpati śaraṇaṁ prapanno'bhūvaṁ sa tvā prati pekṣyatītyenaṁ brūyādatha yadyena sparśeṣūpālabheta mṛtyu śaraṇaṁ prapanno'bhūvaṁ sa tvā prati dhakṣyatītyenaṁ brūyāt||4||
И если кто-то упрекнет его за шипящие звуки, пусть скажет: «Я обратился к Праджапати за прибежищем. Он раздавит тебя». И если кто-то упрекнет его за согласные звуки, пусть скажет: «Я обратился к Мритью (смерти) за прибежищем. Он сожжет тебя дотла». (4)
सर्वे स्वरा घोषवन्तो बलवन्तो वक्तव्या इन्द्रे बलं ददानीति सर्व ऊष्माणोऽग्रस्ता अनिरस्ता विवृता वक्तव्याः प्रजापतेरात्मानं परिददानीति सर्वे स्पर्शा लेशेनानभिनिहिता वक्तव्या मृत्योरात्मानं परिहराणीति॥५॥
sarve svarā ghoṣavanto balavanto vaktavyā indre balaṁ dadānīti sarva ūṣmāṇo'grastā anirastā vivṛtā vaktavyāḥ prajāpaterātmānaṁ paridadānīti sarve sparśā leśenānabhinihitā vaktavyā mṛtyorātmānaṁ pariharāṇīti ||5||
Все гласные должны произноситься с резонансом и силой, а также с мыслью певца: «Да придам я силу Индре (пране)». Все шипящие должны произноситься полностью, не проглатывая и не выплескивая, а также с мыслью: «Да отдам я себя Праджапати». Все согласные должны произноситься медленно, не смешивая их с другими, а также с мыслью: «Да избавлю я себя от смерти». (5)