व्याख्यापीठे निषण्णो मुनिवरनिकरैः सेव्यमानः प्रसन्नः सव्याल: कृत्तिवासाः सततमवतु नो दक्षिणामूर्तिरीशः ॥१३॥
bhasmavyāpāṇḍarāṅgaḥ śaśiśakaladharo jñānamudrākṣamālāvīṇāpustairvirājakarakamaladharo yogapaṭṭābhirāmaḥ ।
vyākhyāpīṭhe niṣaṇṇo munivaranikaraiḥ sevyamānaḥ prasannaḥ savyāla: kṛttivāsāḥ satatamavatu no dakṣiṇāmūrtirīśaḥ ||13||
(Медитация) Чье тело белое из-за покрытия пеплом, кто носит фазы луны (на голове), кто держит в руках гирлянду из рудракши, вину, книгу и джняна-мудру, кто украшен поясом, который хранится рядом с йогами, кто восседает на Вьяса-питхе, кому служат лучшие мудрецы, кто украшен счастливой мудрой, кто украшен змеями, кто есть Господь Дакшинамурти, носящий тигровую шкуру, пусть этот Господь всегда защищает нас. (13)
मन्त्रेण न्यासः।
(ब्रह्मर्षिन्यासः)।
तारं परां रमाबीजं वदेत्साम्यशिवाय च। तुभ्यं चानलजायां च मनुदर्वादशवर्णकः ॥१४॥
वीणां करै: पुस्तकमक्षमालां बिभ्राणमभ्राभगलं वराढयम्।
फणीन्द्रकक्ष्यं मुनिभिः शुकाद्यैः सेव्यं वटाधः कृतनीडमीडे ॥१५॥
mantreṇa nyāsaḥ।
(brahmarṣinyāsaḥ )।
tāraṃ parāṃ ramābījaṃ vadetsāmyaśivāya ca।
tubhyaṃ cānalajāyāṃ ca manudarvādaśavarṇakaḥ ||14||
vīṇāṃ karai: pustakamakṣamālāṃ bibhrāṇamabhrābhagalaṃ varāḍhayam।
phaṇīndrakakṣyaṃ munibhiḥ śukādyaiḥ sevyaṃ vaṭādhaḥ kṛtanīḍamīḍe ||15||
Выполняйте Ньясу с помощью мантры – сначала произнесите Тарам, то есть «Ом», затем пара-биджу «Хрим», снова Рама-биджу «Шрим», после этого произнесите: «Самбашивайя», снова «Тубхьям» и, наконец, Сваха. Таким образом, это Ману-мантра из двенадцати слогов. (Мантра формируется следующим образом - «Ом Хрим Шрим Самбашивайя Тубхьям Сваха»). (Медитация) Я молюсь Господу Шанкару, который держит в руках вину, книгу и четки, одна из рук которого находится в абхайя-мудре, чье горло украшено, как темное облако, кто является лучшим из лучших, чья талия украшена царём змей, кто сидит под баньяновым деревом и кому служат мудрецы, такие как Шука. (14-15)
विष्णु ऋषिरनुष्टुप् छन्दः ।
देवता दक्षिणास्यः ।
मन्त्रेण न्यासः ।
तारं नमो भगवते तुभ्यं वटपदं ततः ।
मृलेति पदमुच्चार्य वासिने पदमुद्धरेत् ॥१६॥
वागीशाय ततः पाश्चान्महाज्ञानपदं ततः । दायिने पदमुच्चार्य मायिने नम उद्धरेत्॥१७॥
viṣṇu ṛṣiranuṣṭup chandaḥ ।
devatā dakṣiṇāsyaḥ ।
mantreṇa nyāsaḥ ।
tāraṃ namo bhagavate tubhyaṃ vaṭapadaṃ tataḥ ।
mṛleti padamuccārya vāsine padamuddharet ||16||
vāgīśāya tataḥ pāścānmahājñānapadaṃ tataḥ ।
dāyine padamuccārya māyine nama uddharet ||17||
Вишну – Риши, Ануштуп – Чханда, Дакшина Мукха (мурти) — божества этой мантры, доверьтесь этому. Прежде всего, произнесите слово «Ом», затем «Намо Бхагвате Тубхьям», затем «Ватмула», после этого произнесите: «Вагишай» после слова «Васине», затем произнесите слово «Намах», произнося слова «Махаджяна» и «Дайне Майине». (Мантра стала такой: «Ом Намо Бхагвате Тубхьям Ватмулавасине Вагишай Махаджнянадайине Майине Намах») (1617)
आनुष्टुभो मन्त्रराजः सर्वमन्त्रोत्तमोत्तमः ॥१८॥
ध्यानम्।
मुद्रापुस्तकवह्निनागविलसद्बाहुं प्रसन्नाननं मुक्ताहारविभूषणं शशिकलाभास्वत्किरीटोज्जवलम्। अज्ञानापहमादिमादिमगिरामर्थं भवानीपतिं न्यग्रोधान्तनिवासिनं परगुरुं ध्यायाम्यभीष्टाप्तये ॥१९॥
मौनमुद्रा।
सोऽहमिति यावदास्थितिः सा निष्ठा भवति ॥२०॥
ānuṣṭubho mantrarājaḥ sarvamantrottamottamaḥ ||18||
mudrāpustakavahnināgavilasadbāhuṃ prasannānanaṃ muktāhāravibhūṣaṇaṃ śaśikalābhāsvatkirīṭojjavalam। ajñānāpahamādimādimagirāmarthaṃ bhavānīpatiṃ nyagrodhāntanivāsinaṃ paraguruṃ dhyāyāmyabhīṣṭāptaye ||19||
maunamudrā।
so'hamiti yāvadāsthitiḥ sā niṣṭhā bhavati ||20||
Это лучшая из всех лучших мантр. Медитация - Мы медитируем на Господа Шиву, чьи руки украшены Абхая Мудрой, книгой и устрашающими змеями, подобными огню, чье лицо счастливо, кто украшен жемчужным ожерельем, чья голова украшена Чандра-калой, кто является разрушителем тьмы невежества, кого нельзя познать словами, кто является изначальным Пурушей, кто принадлежит всем, кто достигает наших желаний, кто обитает под деревом баньян. Молчаливое состояние – Я в Боге, полная устойчивость этого чувства должна сохраняться до самой смерти, это преданность. (18-20)
तदभेदेन मन्त्राम्रेडनं ज्ञानसाधनम्॥२१॥
चित्ते तदेकतानता परिकरः ॥२२॥
अड़गचेष्टार्पणं बलिः ॥२३॥
त्रीणि प्रामानि कालः ॥२४॥
द्वादशान्तपदं स्थानमिति ॥२५॥
tadabhedena mantrāmreḍanaṃ jñānasādhanam ||21||
citte tadekatānatā parikaraḥ ||22||
aḍagaceṣṭārpaṇaṃ baliḥ ||23||
trīṇi prāmāni kālaḥ ||24||
dvādaśāntapadaṃ sthānamiti ||25||
Рассматривая мантры Ману как неотделимые от Верховного Брахмана, многократное повторение их, т. е. непрерывное их пропевание, является средством достижения знания. Человек должен медитировать на этом божественном, концентрируя свой ум; это материал самагни. Повторное прекращение деятельности частей тела, т. е. чувств, и использование их в работе Бога — это «жертвоприношение». (Эти три обители (в форме невежества, грубых и тонких семян) — время. (Место достижения Параматмана — сердце или Сахасрара, отсюда это) Двадашанта пада — это место. (21-25)
ते ह पुनः श्रद्दधानास्तं प्रत्यूचुः ।
कथं वाऽस्योदयः ।
किं स्वरूपम्। को वाऽस्योपासक इति ॥२६॥
स होवाच ।
वैराग्यतैलसंपूर्णे भक्तिवर्तिसमन्विते । प्रबोधपूर्णपात्रे तु ज्ञप्तिदीपं विलोकयेत्॥२७॥
te ha punaḥ śraddadhānāstaṃ pratyūcuḥ ।
kathaṃ vā'syodayaḥ ।
kiṃ svarūpam। ko vā'syopāsaka iti ||26||
sa hovāca ।
vairāgyatailasaṃpūrṇe bhaktivartisamanvite ।
prabodhapūrṇapātre tu jñaptidīpaṃ vilokayet ||27||
Эти благочестивые мудрецы снова спросили мудреца Маркандейю: «Как это возникает? Какой формат? Кто ему поклоняется?» Он сказал: «В сосуде знания, наполненном маслом отрешенности, с фитилем преданности, светильник знания (субъект знания), т. е. божественная сила, присутствующая везде в равной степени, видна в форме души человека». (26-27)
मोहान्धकारे नि:सारे उदेति स्वयमेव हि । वैराग्यमरणिं कृत्वा ज्ञानं कृत्वा तु चित्रगुम् ॥२८॥
गाढतामिस्रसंशान्त्यै गूढमर्थं निवेदयेत्। मोहभानुजसंक्रान्तं विवेकाख्यं मृकण्डुजम् ॥२९॥
तत्त्वाविचारपाशेन बद्धं द्वैतभयातुरम् । उज्जीवयन्निजानन्दे स्वस्वरूपेण संस्थितः ॥३०॥
mohāndhakāre ni:sāre udeti svayameva hi ।
vairāgyamaraṇiṃ kṛtvā jñānaṃ kṛtvā tu citragum ||28||
gāḍhatāmisrasaṃśāntyai gūḍhamarthaṃ nivedayet।
mohabhānujasaṃkrāntaṃ vivekākhyaṃ mṛkaṇḍujam ||29||
tattvāvicārapāśena baddhaṃ dvaitabhayāturam ।
ujjīvayannijānande svasvarūpeṇa saṃsthitaḥ ||30||
Чтобы увидеть Бога, необходимы знание, преданность и отрешенность. С его приходом тьма невежества рассеивается, и светильник души становится ярким сам по себе. Чтобы положить конец тьме невежества, следует попытаться понять более глубокий смысл, т. е. Высшую Реальность, взбивая (созерцая) огонь отрешенности палкой своего знания. Даршан этого Параматмана возможен только посредством постоянного знания, соблюдения и размышления об отречении. Не думать о Параматмане — это ловушка, мысль о Высшей Истине помогает Маркандее, находящемуся в форме различения, который находится во власти смерти и напуган дуализмом, связанным с ней, давая ему жизнь снова, т. е. заставляя его осознать Самосущность и помещая его в высшее блаженство Высшей Души (его собственной формы). (28-30)
शेमुषी दक्षिणा प्रोक्ता सा यस्याभीक्षणे मुखम्। दक्षिणाभिमुखः प्रोक्तः शिवोऽसौ ब्रह्मवादिभिः ॥३१॥
सर्गादिकाले भगवान्विरिञ्चिरुपास्यैनं सर्गसामर्थ्यमाप्य।
तुतोष चित्ते वाञ्छितार्थाश्च लब्ध्वा धन्यः सोऽस्योपासको भवति धाता ॥३२॥
śemuṣī dakṣiṇā proktā sā yasyābhīkṣaṇe mukham |
dakṣiṇābhimukhaḥ proktaḥ śivo'sau brahmavādibhiḥ ||31||
sargādikāle bhagavānviriñcirupāsyainaṃ sargasāmarthyamāpya |
tutoṣa citte vāñchitārthāśca labdhvā dhanyaḥ so'syopāsako bhavati dhātā ||32||