योगध्यानं सदा कृत्वा ज्ञानं तन्मयतां व्रजेत्।ज्ञानात्स्वरूपं परमं हंसमन्त्रं समुच्चरेत् ॥५९॥
yogadhyānaṃ sadā kṛtvā jñānaṃ tanmayatāṃ vrajet।
jñānātsvarūpaṃ paramaṃ haṃsamantraṃ samuccaret ||59||
Следует всегда повторять эту мантру (Брахмавидья) и достигать погружения посредством медитации в форме йоги. Только посредством знания можно достичь высшей формы (Хамса-мантры) Брахмана. (59)
प्राणिनां देहमध्ये तु स्थितो हंसः सदाऽच्युतः ।हंस एव परं सत्यं हंस एव तु शक्तिकम् ॥६०॥
prāṇināṃ dehamadhye tu sthito haṃsaḥ sadā'cyutaḥ ।
haṃsa eva paraṃ satyaṃ haṃsa eva tu śaktikam ||60||
Хамса (сознательное существо) в форме Ачьюты всегда пребывает в теле живых существ. Хамса — это высшая истина, и Хамса — это форма силы. (60)
हंस एव परं वाक्यं हंस एव तु वैदिकम् । हंस एव परो रुद्रो हंस एव परात्परम् ॥६१॥
haṃsa eva paraṃ vākyaṃ haṃsa eva tu vaidikam ।
haṃsa eva paro rudro haṃsa eva parātparam ||61||
Хамса — это высшее утверждение, Хамса — это суть Вед. Хамса — это верховный Рудра, а Хамса — это Параматман. (61)
सर्वदेवस्य मध्यस्थो हंस एव महेश्वरः । पृथिव्यादिशिवान्तं तु अकाराद्याश्च वर्णकाः ॥६२॥
कूटान्ता हंस एव स्यान्मातृकेति व्यवस्थिताः । मातृकारहितं मन्त्रमादिशन्ते न कुत्रचित् ॥६३॥
sarvadevasya madhyastho haṃsa eva maheśvaraḥ ।
pṛthivyādiśivāntaṃ tu akārādyāśca varṇakāḥ ||62||
kūṭāntā haṃsa eva syānmātṛketi vyavasthitāḥ ।
mātṛkārahitaṃ mantramādiśante na kutracit ||63||
Хамса — верховный Бог среди всех Богов. От Земли до Господа Шивы и от «А» до «Кша» Хамса расположен подобно Акшарам (алфавиту). Проповедь Мантры без Матрики (варны) нигде не дается. (62)
हंसज्योतिरनुपम्यं देव मध्ये व्यवस्थितम् । दक्षिणामुखमाश्रित्य ज्ञानमुद्रां प्रकल्पयेत् ॥६४॥
सदा समाधिं कुर्वीत हंसमन्त्रमनुस्मरन् । निर्मलस्फटिकाकारं दिव्यरूपमनुत्तमम् ॥६५॥
haṃsajyotiranupamyaṃ deva madhye vyavasthitam ।
dakṣiṇāmukhamāśritya jñānamudrāṃ prakalpayet ||64||
sadā samādhiṃ kurvīta haṃsamantramanusmaran ।
nirmalasphaṭikākāraṃ divyarūpamanuttamam ||65||
Уникальный свет Хамсы почитается среди богов. Приняв прибежище у Дакшинамукхи (Господа Шивы), выполняйте Джняна Мудру и всегда думайте о Хамсе в медитативном состоянии, медитируя на превосходную божественную форму, подобную чистому кристаллу. (64-65)
मध्यदेशे परं हंसं ज्ञानमुद्रात्मरूपकम्। प्राणोऽपानः समानश्चोदानव्यानौ च वायवः ॥६६॥
पञ्चकर्मेन्द्रियैर्युक्ताः क्रियाशक्तिबलोद्यताः । नाग: कूर्मश्च कृकरो देवदत्तो धनंजयः ॥६७॥
पञ्चज्ञानेन्द्रियैर्युक्ता ज्ञानशक्तिबलोद्यताः । पावकः शक्तिमध्ये तु नाभिचक्रे रविः स्थितः ॥६८॥
madhyadeśe paraṃ haṃsaṃ jñānamudrātmarūpakam।
prāṇo'pānaḥ samānaścodānavyānau ca vāyavaḥ ||66||
pañcakarmendriyairyuktāḥ kriyāśaktibalodyatāḥ ।
nāga: kūrmaśca kṛkaro devadatto dhanaṃjayaḥ ||67||
pañcajñānendriyairyuktā jñānaśaktibalodyatāḥ ।
pāvakaḥ śaktimadhye tu nābhicakre raviḥ sthitaḥ ||68||
Всегда следует медитировать на Парамахамсу в форме Джняна Мудры в средней области. Прана, Апана, Самана, Удана, Вьяна — эти пять энергий (пран) и активная сила, наделенная пятью действующими чувствами, являются более мощными. Нага, Курма, Крикара, Девадатта, Дхананджая и пять органов познания, Джняна Шакти очень могущественна. Агни (Кундалини) Шакти присутствует в середине, а Солнце присутствует в пупке. (66-68)
बन्धमुद्रा कृता येन नासाग्रे तु स्वलोचने। अकारे वह्निरित्याहुरुकारे हृदि संस्थितः ॥६९॥
मकारे च भ्रुवोर्मध्ये प्राणशक्त्या प्रबोधयेत् । ब्रह्मग्रन्थिरकारे च विष्णुग्रन्थिर्हृदि स्थितः ।।७०॥
bandhamudrā kṛtā yena nāsāgre tu svalocane।
akāre vahnirityāhurukāre hṛdi saṃsthitaḥ ||69||
makāre ca bhruvormadhye prāṇaśaktyā prabodhayet ।
brahmagranthirakāre ca viṣṇugranthirhṛdi sthitaḥ ||70||
Прежде всего следует практиковать Бандху и Мудру. Говорят, что огонь буквы «А» загорается в кончике носа и в обоих глазах, огонь буквы «У» загорается в сердце, а огонь буквы «М» загорается между бровями. Объедините в них жизненную силу. Говорят, что Брахма-грантха находится в Омкаре (носе и глазах), а Вишну-грантха — в сердце. (69-70)
रुद्रग्रन्थिर्भ्रुवोर्मध्ये भिद्यतेऽक्षरवायुना। अकारे संस्थितो ब्रह्मा उकारे विष्णुरास्थितः ॥७१॥
मकारे संस्थितो रुद्रस्ततोऽस्यान्तः परात्परः।कण्ठं संकुच्य नाड्यादौ स्तम्भिते येन शक्तितः ॥७२॥
रसना पीयमानेयं षोडशी वोर्ध्वगामिनी । त्रिकूटं त्रिविधा चैव गोलाखं निखरं तथा ॥७३॥
त्रिशङ्खवज्रमोंकारमूर्ध्वनालं भ्रुवोर्मुखम्। कुण्डलीं चालयप्राणान्भेदयन्शशिमण्डलम् ॥७४॥
rudragranthirbhruvormadhye bhidyate'kṣaravāyunā |
akāre saṃsthito brahmā ukāre viṣṇurāsthitaḥ ||71||
makāre saṃsthito rudrastato'syāntaḥ parātparaḥ |
kaṇṭhaṃ saṃkucya nāḍyādau stambhite yena śaktitaḥ ||72||
rasanā pīyamāneyaṃ ṣoḍaśī vordhvagāminī |
trikūṭaṃ trividhā caiva golākhaṃ nikharaṃ tathā ||73||
riśaṅkhavajramoṃkāramūrdhvanālaṃ bhruvormukham |
kuṇḍalīṃ cālayaprāṇānbhedayanśaśimaṇḍalam ||74||
Рудра-грантха расположена в середине бровей. Эти (три) узла пронзены Акшара Вайю (Хамса Джняной). Место Брахмы упоминается в букве «А», место Вишну — в букве «У», а место Рудры — в букве «М», в конце которой находится Верховный Брахман. Сжимая горло (Джаландхара-бандха), стабилизируйте Ади Шакти (Кундалини Шакти), затем, нажимая на язык, активируйте шестнадцатиосновную, движущуюся вверх Трикуту (место встречи Иды, Пингалы, Сушумны), три типа, очень тонкую Сушумна Нади, которая знает Брахмарандхру и Тришанкху (счастье, печаль, счастье-печаль). Та, кто проглатывает все три, Ваджра (неуязвимая для йога), имея Омкару, Урдхванала, Кундалини, движущаяся к бровям и перемещающая прану, проникает в Шаши Мандалу. (71-74)
साधयन्वज्रकुम्भानि नव द्वाराणि बन्धयेत् । सुमनः पवनारूढः सरागो निर्गुणस्तथा ।।७५॥
sādhayanvajrakumbhāni nava dvārāṇi bandhayet |
sumanaḥ pavanārūḍhaḥ sarāgo nirguṇastathā ||74||
После закрытия девяти дверей следует практиковать Ваджра Кумбхаку (Уджайи, Шитали и др. пранаямы). Сохраняя ум счастливым, находясь в комфортном состоянии и не имея никаких качеств, следует плыть по ветру (преданным пранаяме). (75)
ब्रह्मस्थाने तु नादः स्याच्छंकिन्यमृतवर्षिणी। षट्चक्रमण्डलोद्धारं ज्ञानदीपं प्रकाशयेत्॥७६॥
brahmasthāne tu nādaḥ syācchaṃkinyamṛtavarṣiṇī |
ṣaṭcakramaṇḍaloddhāraṃ jñānadīpaṃ prakāśayet ||76||
Благодаря этой (медитации) в Брахмастане начинает раздаваться звук, а из Шанкхини Нади начинает литься Амрита, и благодаря пронзанию шести чакр загорается светильник знания. (76)
सर्वभूतस्थितं देवं सर्वेशं नित्यमर्चयेत्। आत्मरूपं तमालोक्य ज्ञानरूपं निरामयम् ॥७७॥
sarvabhūtasthitaṃ devaṃ sarveśaṃ nityamarcayet |
ātmarūpaṃ tamālokya jñānarūpaṃ nirāmayam ||77||
Всегда следует поклоняться Верховному Богу, которого почитают все существа и создания. Он — душа, знание и свободен от болезней. (77)
दृश्यन्तं दिव्यरूपेण सर्वव्यापी निरञ्जनः । हंस हंस वदेद्वाक्यं प्राणिनां देहमाश्रितः ।
स प्राणापानयोर्ग्रन्थिरजपेत्यभिधीयते ॥७८॥
सहस्त्रमेकं द्वययुतं षट्शतं चैव सर्वदा। उच्चरन्पठितो हंसः सोऽहमित्यभिधीयते ॥७९॥
dṛśyantaṃ divyarūpeṇa sarvavyāpī nirañjanaḥ । haṃsa haṃsa vadedvākyaṃ prāṇināṃ dehamāśritaḥ । sa prāṇāpānayorgranthirajapetyabhidhīyate ||78||
sahastramekaṃ dvayayutaṃ ṣaṭśataṃ caiva sarvadā।
uccaranpaṭhito haṃsaḥ so'hamityabhidhīyate ||79||
Увидев божественную форму вездесущего Ниранджана, следует непрерывно повторять Хамса-Хамса. Узел Праны и Апаны, расположенная в теле живых существ, называется Аджапа Джапа. Повторяя эту мантру двадцать одну тысячу шестьсот раз в день, Хамса превращается в «Сохам». (78-79)